Mardin Müzesi
Bu içeriği yapay zeka ile özetlemek için aşağıdaki butonları kullanabilirsiniz.
ChatGPT Perplexity GrokMidyat’a ne zaman gidilir?
Güneydoğu Anadolu Bölgesi yaz aylarında çok sıcak oluyor. Bunalmadan keyifle gezmek istiyorsanız ilkbahar ya da sonbahar aylarında gitmenizi öneririm.
Midyat’tan ne alınır?
Mardin’e giderseniz Süryani nazar boncuğu, telkari gümüş, cilde çok iyi gelen bıttım ve eşek sütü sabunlarından alabilirsiniz.
Midyat’ta ne yenir?
Mahlepli Süryani çöreği, Midyat tavası, Mardin usulü içli köfte irok, kahiye tatlısı başta olmak üzere pek çok özel lezzet Midyat’da sizi bekliyor.
Binlerce yıllık tarihine hayran kalacağınız Mardin sokaklarında yürürken kendinizi yüzyıllar öncesine ışınlanmış gibi hissedebilirsiniz. Tarih boyunca Asurlular, Süryaniler, Romalılar, Selçukular ve Osmanlı İmparatorluğu gibi pek çok medeniyete ev sahipliği yapmış olan Mardin, farklı dinlerin ve farklı medeniyetlerin de buluşma noktası gibi. Mezopotamya Ovası’na hakim bir yamaç üzerine kurulu olan Mardin’in mimarisinde ‘Mardin Kari’ denilen kesme kalker taş ile yapılmış konaklar dikkat çekiyor. Göğe yükselen taş kuleleri, dar sokakları ve tarihi evleri ile açık hava müzesi tadında bir durak Mardin.
Midyat’ın her biri birbirinden özel konaklarından biri olan Midyat Konuk Evi bölgeye özgü bir taş olan sarı katori taşı ile yapılmış. Kayaların oyulması ile inşa edilen bu üç katlı konakta el yapımı taş ve ahşap oymaları dikkat çekiyor. Midyat Konuk Evi’nin içinde ise el dokuması kilimlerden antika eşyalara pek çok yöresel süs eşyası sizi bekliyor.
Sıla’nın Notu: Midyat Konuk Evi’ne giderseniz konağın terasında Mezopotamya manzarasına karşı bir fincan mırra içebilirsiniz.
Midyat Konuk Evi’ne oldukça yakın bir konumda yer alan Bethil Kilisesi Midyat’ta görmeden dönmemeniz gereken yerlerden biri bence. İkinci derece sit alanı olarak korunan Bethil Kilisesi kare planlı ve kubbeli olarak inşa edilmiş.
Binlerce yıllık geçmişi ile tarihe ışık tutan Midyat ve civarında yapılan kazılarda bulunan tarihi eserler Midyat Kent Müzesi’nde sergileniyor. Restore edilen tarihi bir Midyat Konağı’nda ziyaretçilerini ağırlayan müzede Sümerlerden Akadlara, Hititlerden Artuklulara, Selçukludan Osmanlı’ya pek çok farklı döneme ait eserler sergileniyor.
Antik İpek Yolu güzergahı üzerinde yer alan Midyat Eski Kenti Yukarı Mezopotamya Bölgesi’nin binlerce yıllık tarihi yerlerinden biri. Farklı dinlere ait kilise ve manastırların yer aldığı Midyat Eski Kent Bölgesi’nin labirenti andıran sokaklarında yürürken kendinizi başka bir yüzyıla ışınlanmış gibi hissedebilirsiniz. Söylemeden de geçmek olmaz Mardin Eski Kent Bölgesi’nde geleneksel Mardin Mutfağı’ndan lezzetler tadabileceğiniz restoranlar, el yapımı hediyelik eşyalar alabileceğiniz dükkanlar ve butik oteller sizi bekliyor.
Sıla’nın Notu: Mevsimine denk gelirseniz Eski Kent sokaklarında tezgahlarda satılan Midyat acurundan ve yerel kavundan tatmadan dönmeyin derim.
Midyat’ın tarihi duraklarına ara verip biraz da doğal güzelliklerini keşfetmek isterseniz istikametiniz Beyazsu Deresi olsun derim. Midyat ilçe merkezine otuz kilometre uzaklıkta yer Beyazsu Deresi’ne giderseniz dere kenarındaki ahşap iskelelerde yer alan balık restoranında bir şeyler yiyebilir ya da kır bahçesinde çay kahve keyfi yapabilirsiniz. Özellikle yaz aylarında gittiyseniz Beyazsu Deresi kavurucu sıcaklarda ilaç gibi gelecek. Mutlaka rotanıza alın.
Uzun yıllardır Midyat’ın en önemli ticaret merkezilerinden biri Midyat Gümüşçüler ve Kuyumcular Çarşısı. Yüzyıllardır altın ve gümüş işçiliğinin yanı sıra telkari üretimi ile ilgilenen Süryanilerin şahane tasarımlarına bakmak ve alışveriş yapmak isterseniz istikametiniz Gümüşçüler ve Kuyumcular Çarşısı olsun derim. Özellikle Midyat’a özgü ‘Süryani Gözü’ motifli kolyeleri bence es geçmemelisiniz.
Midyat Gümüşçüler ve Kuyumcular Çarşısı konumu
Midyat, eski kent ve Estel olmak üzere iki bölgeye ayrılıyor. Daha çok Süryanilerin yaşadığı Estel Bölgesi yüzyıllık tarihi yapıların yanında yüksek modern binaları ile dikkat çekiyor. Estel Bölgesi’nde arabanın girmediği daracık taş sokaklarda yürüyebilir, tarihi kiliseleri ve mabetleri gezebilir birbirinden güzel fotoğraflar çekebilirsiniz. Pek çok dizi ve film setinin kurulduğu Estel’e giderseniz Süryani şarabı eşliğinde güzel bir yemek yemeyi de ihmal etmeyin derim.
Geçmişten beri önemli ticaret yolları üzerinde bulunan Estel Han uzun yıllardır Midyat’ın en çok ziyaret edilen hanlarından biri. Yüzyıllar boyunca ticaret ve konaklama için kullanılan Estel Han otantik dekorasyonu ile beğeni topluyor. Estel Han’a giderseniz yöre mutfağının en özel lezzetlerini tadabilir, süslü taş odalarını gezebilir, çiçekli avlusunda kahvenizi yudumlayabilir, yöresel el sanatı ürünleri satan dükkanlardan alışveriş yapabilirsiniz.
Midyat Kent Müzesi’ne oldukça yakın bir konumda yer alan Estel Kültür Evi Midyat Belediyesi Kültür Evi olarak da biliniyor. Estel Kültür Evi yıl boyunca pek çok kültür ve sanat etkinliğine ev sahipliği yapıyor. Özel etkinlikleri bir kenara bırakacak olursak Estel Kültür Evi’nde yüzlerce yıllık antikalar, sanat eserleri, yöresel dekorasyonlarla süslü odalar ve şark köşeleri sizi bekliyor.
Birbirine tünellerle bağlı olan Midyat Mağaraları şehir merkezinde yer alıyor. Devasa kayaların oyulması ile yapılan mağaraların Süryaniler tarafından yapıldığı biliniyor. Mağaraların içinde köleler ve sahipleri için farklı odaların yanı sıra avlular, mahzenler ve mabetler yer alıyor. Mağaralardan bazıları olduğu gibi bırakılmış bazıları ise müzeye çevrilmiş. Müzeye çevrilen bölümlerde el dokuması kilimler, antika eşyalar ve Midyat’ın binlerce yıllık köklü geçmişine ait el sanatı ürünler sergileniyor. Midyat Mağaraları hakkında son bir bilgi daha verecek olursam bazı bölümlerin duvarlarından akan şifalı suların cilt sorunlarına iyi geldiği söyleniyor.
Midyat’ın meşhur Kuyumcular Çarşısı’nın yanıbaşında yer alan Gelüşke Han 1903 yılında ilçeye özgü sarı katori taşları kullanılarak inşa edilmiş. Gelüşke Han’da Süryani ve Mardin mutfaklarının geleneksel lezzetlerini tadabileceğiniz bir restoran, içinde süs havuzu bulunan şadırvanlı bir bahçe ve kafeler sizi bekliyor. Midyat’a kadar gitmişken bu özel yeri görmeden dönmeyin derim. Son bir bilgi daha verecek olursam Gelüşke Hanı bir zamanlar köy pazarı olarak kullanılıyormuş.
Midyat’ın dar sokaklarında yürürken geçmişi yüzlerce yıl öncesine dayanan taş konakların büyüsüne kapılmamak elde değil. Kalın duvarları ile yazın serin kışın olan bu özel konakların bir bölümünde sanat atölyeleri düzenleniyor, diğer bölüm ise otel veya restoran olarak misafirlerini ağırlıyor.
Cevat Paşa tarafından 1925 yılında yaptırılan cami Osmanlı’nın son dönemlerinin en güzel eserlerinden biri olarak Midyat’ta yükseliyor. Katori taştan inşa edilen avlulu Cevat Paşa Cami minik kubbeleri ile dikkat çekiyor. Etkileyici taş oymaları, küre taşlarla süslü minaresi ve bitki motifleri süsleri ile kendine hayran bırakan Cevat Paşa Cami’ni dilediğiniz zaman ziyaret edebilirsiniz. Cevat Paşa Cami dini bayramlarda ve özel günlerde çok kalabalık oluyor. Aklınızda bulunsun!
Midyat’ın birbirinden güzel dini yapılarından biri de Mor Şarbel Kilisesi. Zarif mimarisi ile dikkat çeken Mor Şarbel Kilisesi 1956 yılında inşa edilmiş. Bu özelliği ile Midyat’ta inşa edilen son Süryani Ortodoks kilisesi olma ünvanına sahip Mor Şarbel Kilisesi günümüzde hala aktif olarak ibadete açık. Kemerli giriş bölümü ve çan kulesi ile Midyat’ın en dikkat çekici yapılarından biri olan Mor Şarbel Kilisesi’nin yüksek tavanlarına da hayran kalacaksınız.
Günümüzde hane sayısı oldukça az olan Kafro Köyü yüzyıllar boyunca Süryaniler’e ev sahipliği yapmış. Midyat merkeze on beş dakika uzaklıkta yer alan Kafro Köyü özellikle yaz aylarında farklı ülkelerden gelen Süryanilerin ziyareti sebebiyle oldukça kalabalık oluyor. Kafro Köyü sadece labirentimsi dar sokakları ve taş evleri ile değil, pizzaları ile de oldukça ünlü. Gastronomi meraklılarına duyurulur!
Mercimekli Köyü sınırları içinde yer alan Mor Loozor Manastırı’nın geçmişi 5. yüzyıla uzanıyor. Mütevazi mimarisi ile dikkat çeken Mor Loozor Manastırı Süryani Ortodoksları için önemli bir miras. 2021 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alınan Mor Loozor Manastırı’nda başka hiçbir manastırda bulunmayan Amudiler’e ait bir inziva kulesi yer alıyor.
Midyat’ın kalbi sayılan Köşk Meydanı tarihi taş evleri, çarşısı, kahvehaneleri ve restoranları ile Midyatlıların sosyal hayatının vazgeçilmez duraklarından biri. İlçenin en hareketli noktalarından biri olan Köşk Meydanı’na giderseniz hemen yakınındaki Gümüşçüler Çarşısı’nı gezmeyi, gözünüze kestirdiğiniz bir restoranda yöresel bir şeyler atıştırmayı ihmal etmeyin.
Sıla’nın Notu: Köşk Meydanı özellikle gündoğumu ve günbatımı saatlerinde unutulmaz manzaralara ev sahipliği yapıyor. Fotoğraf tutkunlarına duyurulur!
Keferbe Köyü’nde yer alan Mor Estefanos Kilisesi’nin geçmişi 6. yüzyıla dayanıyor. Zarif mimarisi ile dikkat çeken Mor Estafanos Kilisesi bölgedeki en önemli Ermeni kiliselerinden biri. 1650 yılından beri eğitim amaçlı kullanılan kilise geniş avlusu ve etkileyici vaftizhanesi ile beğeni topluyor. Mor Estafanos Kilisesi, Midyat’ın en iyi korunmuş kiliseleri arasında bulunuyor.
Farklı dinlerin buluşma noktası, medeniyetlerin beşiği Mardin’in köklü geçmişine daha yakından tanıklık etmek isterseniz Mardin Müzesi’ni es geçmeyin derim. Tarihi bir Süryani Katolik Patrikhane binasında ziyaretçilerini ağırlayan müzedeki eserlerin geçmişi tarih öncesi çağlara kadar uzanıyor. Mardin Müzesi’nde Neolitik Dönem’den kalma eserlerden Roma ve Bizans dönemlerine ait buluntulara, sikkelerden seramiklere pek eser sergileniyor. Ayrıca Mezopotamya uygarlıklarının günlük yaşamlarından izler taşıyan etnografik eserler de Mardin Müzesi’nde sizi bekliyor.
Deyrulzafaran Manastırı dünyanın en eski Hristiyanlık yerleşim yerlerinden biri olduğu bilinen Tur Abdin Bölgesi’nde yer alıyor. Beşinci yüzyıldan beri kullanılan manastır yüzyıllar boyunca Süryani Ortodoks Patrikliği’nin merkeziymiş. Adını çevresinde yetişen safran bitkisinden alan manastır Süryanilerin en kutsal merkezlerinden biri. Deyrulzafaran Manastırı bir kaç farklı bölümden oluşuyor: Güneş Tapınağı, manastırın ana ibadet alanı Mor Hananyo Kilisesi ve yüzyıllar boyunca Süryani patriklerin yaşadığı Patrikhane Bölümü onlardan en dikkat çekenleri.
Deyrulzafaran Manastırı konumu
Dünyanın hala faaliyette olan en eski Süryani manastırlarından biri Mor Gabriel. 397 yılında kurulan manastır o günden beri kesintisiz olarak kullanılıyor. Görkemli taş işçiliğine hayran kalacağınız Mor Gabriel Manastırı’nın en dikkat çekici bölümlerinden biri de el yazması eserleri bulunduğu alan. 2021 yılında UNESCO Dünya Mirasları Geçici Listesi’ne alınan Mor Gabriel Manastırı on yedi metre yüksekliğindeki çarpıcı kubbeleri ile dikkat çekiyor.
Nusaybin yakınlarında bulunan Mor Yakup Manastırı bölgenin en eski dini yapılarından biri. 4. yüzyılda inşa edildiği düşünülen Mor Gabriel Manastırı erken dönem Hristiyan Mimarisi’nin en güzel örneklerinden biri. Eski bir pagan tapınağının kalıntıları üzerine kurulan manastırın dünyanın ilk üniversitesi olarak kabul edilen ‘Nisibis Akademisi’ ile bağlantılı olduğu biliniyor.
Mardin’in tarihi ve doğal güzellikleri bakımından en etkileyici noktalarından biri olan Turabdin Platosu Midyat’a oldukça yakın bir konumda yer alıyor. Bu devasa plato ilk Hristiyanlık dönemlerinde keşişlere ve Süryanilere ev sahipliği yapmış. Turabdin Platosu kayaların içine oyulmuş seksenden fazla manastırı ile kendine hayran bırakıyor. Geçmişi M.Ö. 4000’li yıllara dayanan Turabdin Platosu antik İpek Yolu üzerinde yer alıyor. Bu özel alanı isterseniz rehberli turlarla da gezebilirsiniz.
Midyat’ın en önemli manastırlarından biri de Mor Abraham Habel Manastırı. Süryani keşişlerin kutsal bölge kabul ettiği Turabdin Platosu’nda yer alan manastır Keşiş Abraham Habel tarafından inşa edilmiş. 2000’li yıllarda aslına uygun olan restore edilen manastırda haftanın üç günü ayinler düzenleniyor. Aklınızda bulunsun!
Mor Abraham Habel Manastırı konumu
Anıtlı ya da eski adıyla Hah Köyü’nde yer alan Meryem Ana Kilisesi Midyat’ta es geçmemeniz gereken yerlerden biri bence. Rivayete göre kilisenin kuruluşu Hz. İsa’nın doğumuna bağlanıyor. 1. yüzyılda Roma Dönemi’nde yapılmış zafer takı biçimli bir tak 5-6. yüzyıllarda kiliseye dönüştürülmüş. Haç üzerindeki güvercin figürü ile öne çıkan Meryem Ana Kilisesi Mardin’deki en önemli inanç merkezlerinden biri.
Anıtlı Meryem Ana Kilisesi konumu
